Szczury i myszy to nie tylko uciążliwi lokatorzy, ale przede wszystkim poważne zagrożenie sanitarno-epidemiologiczne. Właśnie dlatego w wielu przypadkach deratyzacja – czyli zwalczanie gryzoni – nie jest wyborem, lecz obowiązkiem prawnym. Kiedy deratyzacja jest obowiązkowa? Kto musi ją przeprowadzić i jakie są konsekwencje zaniedbania? O tym wszystkim przeczytasz poniżej.
Czym jest obowiązkowa deratyzacja?
Obowiązkowa deratyzacja to nakaz przeprowadzenia działań mających na celu zwalczenie populacji gryzoni (najczęściej szczurów i myszy) w określonych warunkach, wynikający bezpośrednio z przepisów prawa. Jej celem jest ochrona zdrowia publicznego, żywności i infrastruktury przed szkodliwym działaniem tych zwierząt.
Podstawa prawna
W Polsce podstawą prawną obowiązkowej deratyzacji są m.in.:
- Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
- Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
- Rozporządzenia lokalne – uchwały rad gmin i miast
Wiele samorządów wprowadza także własne regulaminy, które precyzują, kiedy i gdzie deratyzacja musi być przeprowadzona (np. dwa razy do roku na terenie całej gminy lub w wybranych obszarach).
Kto ma obowiązek przeprowadzenia deratyzacji?
Obowiązek przeprowadzenia deratyzacji może dotyczyć:
- Właścicieli i zarządców nieruchomości – szczególnie w budynkach wielorodzinnych, zakładach przemysłowych i lokalach usługowych
- Przedsiębiorców – zwłaszcza prowadzących działalność gastronomiczną, magazynową, spożywczą czy rolniczą
- Spółdzielni i wspólnot mieszkaniowych
- Instytucji publicznych – takich jak szkoły, przedszkola, szpitale
W wielu gminach obowiązek ten spoczywa również na osobach prywatnych – np. właścicielach domów jednorodzinnych, jeśli ich posesja stwarza warunki sprzyjające rozwojowi populacji gryzoni (np. obecność odpadków, kompostowników, zaniedbanych budynków).
Kiedy deratyzacja jest obowiązkowa?
Zazwyczaj obowiązkowe terminy deratyzacji wyznaczają lokalne uchwały – najczęściej są to dwie akcje rocznie: wiosną i jesienią (np. marzec i listopad). Niezależnie od tego, deratyzację należy przeprowadzić natychmiast, jeśli:
- zauważysz ślady obecności gryzoni (odchody, nory, uszkodzenia)
- doszło do rozmnożenia się gryzoni na terenie nieruchomości
- otrzymasz nakaz z sanepidu lub urzędu gminy
Jak wygląda deratyzacja w praktyce?
Profesjonalna deratyzacja obejmuje:
- Inspekcję terenu i ocenę zagrożenia
- Rozmieszczenie karmników deratyzacyjnych i pułapek
- Zastosowanie odpowiednich preparatów gryzoniobójczych (rodentycydów)
- Monitoring efektów i ewentualne powtórzenie zabiegów
Ważne: nielegalne lub niewłaściwe stosowanie trutek może być niebezpieczne dla ludzi, zwierząt domowych i środowiska – dlatego warto zlecić deratyzację firmie z odpowiednimi uprawnieniami.
Co grozi za niewykonanie obowiązkowej deratyzacji?
Brak deratyzacji mimo obowiązku może skutkować:
- Mandatem karnym (zwykle do 500 zł)
- Karami administracyjnymi (np. nakaz przymusowego wykonania deratyzacji na koszt właściciela)
- Zamknięciem obiektu przez sanepid (w przypadku lokali gastronomicznych czy zakładów przetwórstwa)
- Odpowiedzialnością cywilną, jeśli obecność gryzoni doprowadzi do szkód lub zagrożenia zdrowia innych osób
Podsumowanie
Obowiązkowa deratyzacja to nie tylko wymóg prawny, ale przede wszystkim działanie odpowiedzialne i prewencyjne. Wczesne reagowanie na pojawienie się gryzoni pozwala uniknąć strat materialnych, problemów z inspekcją sanitarną oraz zagrożeń zdrowotnych. Jeśli chcesz mieć pewność, że wszystko zostanie wykonane zgodnie z przepisami – skorzystaj z usług profesjonalnej firmy deratyzacyjnej.
Masz pytania lub potrzebujesz szybkiej deratyzacji? Skontaktuj się z nami – chętnie pomożemy!
